układ kartezjański – położenie

Geometria Analityczna – Ratunek

📐 Geometria Analityczna

Ściąga Ratunkowa “Krok po Kroku”

0. ZASADA NAJWAŻNIEJSZA

Nie myl kolejności! W każdym punkcie, np. \( A = (2, -3) \):

  • 1️⃣ Pierwsza liczba to X (poziomo)
  • 2️⃣ Druga liczba to Y (pionowo)

Zapamiętaj (alfabet):

X jest przed Y

\( A = (\overset{\text{x}}{2}, \overset{\text{y}}{-3}) \)

1. ŚRODEK ODCINKA (S)

🔍 Szukaj słów: “Oblicz współrzędne środka”, “Znajdź środek S”

To jest średnia arytmetyczna. Dodajesz do siebie i dzielisz na pół.

\( S = \left( \frac{x_1 + x_2}{2}, \quad \frac{y_1 + y_2}{2} \right) \)

👣 Instrukcja Krok po Kroku:

Punkty: \( A=(-2, 4) \) i \( B=(6, 10) \)

1 Dodaj Iksy: -2 + 6 = 4
2 Podziel na pół: 4 : 2 = 2

3 Dodaj Igreki: 4 + 10 = 14
4 Podziel na pół: 14 : 2 = 7
Wynik: S = (2, 7)

2. DŁUGOŚĆ ODCINKA

🔍 Szukaj słów: “Oblicz długość”, “Oblicz odległość między punktami”

\( |AB| = \sqrt{(x_2 – x_1)^2 + (y_2 – y_1)^2} \)

👣 Instrukcja “Bez Paniki”:

Punkty: \( A=(1, 3) \) i \( B=(4, 7) \)

  • 1 Odejmij Iksy (tył – przód): \( 4 – 1 = \mathbf{3} \)
  • 2 Podnieś do kwadratu: \( 3^2 = \mathbf{9} \)
  • 3 Odejmij Igreki (tył – przód): \( 7 – 3 = \mathbf{4} \)
  • 4 Podnieś do kwadratu: \( 4^2 = \mathbf{16} \)
  • 5 DODAJ TE WYNIKI: \( 9 + 16 = 25 \)
  • 6 Pierwiastek z całości: \( \sqrt{25} = 5 \)
⚠️ Uwaga na minusy!
Jeśli odejmujesz liczbę ujemną, np. \( 5 – (-2) \), to zamienia się to na PLUS: \( 5 + 2 \).

3. PROSTE: RÓWNOLEGŁE I PROSTOPADŁE

Wzór prostej: \( y = \mathbf{a}x + b \). Patrzymy tylko na literkę a (przy iksie).

A) RÓWNOLEGŁE ( || )

aa

Identyczne

\( a_1 = a_2 \)

Jeśli pierwsza ma \( 2x \), to druga też musi mieć \( 2x \).

B) PROSTOPADŁE ( ⊥ )

🙃

Do góry nogami + zmiana znaku

\( a_1 \cdot a_2 = -1 \)

Było \( \frac{2}{3} \)?
1. Obróć: \( \frac{3}{2} \)
2. Zmień znak: \( -\frac{3}{2} \)

4. ODLEGŁOŚĆ PUNKTU OD PROSTEJ

Najtrudniejszy wzór, ale damy radę!

Przygotowanie: Prosta musi mieć wszystko po lewej stronie, np. \( Ax + By + C = 0 \).
\( d = \frac{|Ax_0 + By_0 + C|}{\sqrt{A^2 + B^2}} \)

Przykład: Punkt \( P(-1, 2) \), Prosta \( 3x – 4y + 1 = 0 \)

1. Licznik (Góra): Wstaw liczby z punktu do prostej.
\( 3 \cdot (-1) – 4 \cdot (2) + 1 \)
\( -3 – 8 + 1 = -10 \)
Wartość bezwzględna robi plus: 10
2. Mianownik (Dół): Pitagoras z liczb przy x i y.
\( \sqrt{3^2 + (-4)^2} = \sqrt{9+16} = \sqrt{25} = \) 5
3. Wynik: \( 10 : 5 = 2 \)

💡 Pamiętaj: Jeśli wyjdzie dziwny pierwiastek (np. \( \sqrt{13} \)), zostaw go! To też wynik.