układ kartezjański odległości

Matematyka na Kolorowo – Kompendium

Wielka Mapa Matematyczna

Współrzędne, Proste i Odległości – Wszystko w jednym miejscu

1. Jak czytać adres punktu? (X, Y)

Traktuj to jak adres na osiedlu.

Oś X (Pozioma) ➡

To chodnik. Najpierw idziesz w lewo lub w prawo.

  • Plus (+) = Idź w PRAWO.
  • Minus (-) = Idź w LEWO.

Oś Y (Pionowa) ⬆

To winda. Potem jedziesz w górę lub w dół.

  • Plus (+) = Jedź w GÓRĘ.
  • Minus (-) = Jedź w DÓŁ.

Kliknij na mapę!

Punkt: (3, 2)

2. Przepis na linię (Postać Kierunkowa)

To jest “przepis”, dzięki któremu łatwo narysować linię.

y = ax + b

b (START)

Tu wbijamy pinezkę na pionowej osi Y.

To nasz punkt startowy.

a (GÓRKA)

Mówi, jak stromo jest.

1 krok w prawo i…

  • Dodatnie a ↗️ W górę
  • Ujemne a ↘️ W dół

🧪 Laboratorium Prostej

Przesuwaj suwaki i patrz na linię!

Wchodzimy pod górę.

Startujemy na środku.

3. Porządki Maturalne (Zamiana Wzorów)

Na maturze często dostaniesz “bałagan” w równaniu. Nazywa się to Postać Ogólna:

Ax + By + C = 0

Jak z tego zrobić nasz ładny wzór y = ax + b?

Wyobraź sobie, że Y to Król, który chce być sam po lewej stronie.

1

Wyrzuć gości (X i liczbę) na drugą stronę

Przenosimy x i liczbę na prawo. UWAGA: Jak przeskakują przez znak “=”, zmieniają znak na przeciwny!

2y = 4x 6
2

Podziel wszystko przez liczbę przy Y

Król Y nie chce mieć nikogo przy sobie (nawet liczby 2). Dzielimy wszystko przez to, co stoi przy Y.

y = (-4 / 2)x + (-6 / 2)
y = -2x – 3
Przykład: Masz 3x + y – 5 = 0.
Zostawiamy Y: y = -3x + 5. Gotowe!

4. Matematyczna Linijka (Odległości)

A. Długość odcinka (między dwoma punktami)

Nie musisz kuć wzoru na pamięć. Zobacz to na rysunku!

Chcemy zmierzyć czerwoną linię. Budujemy na niej trójkąt.

  1. Policz kratki w poziomie (szerokość).
  2. Policz kratki w pionie (wysokość).
  3. Użyj Twierdzenia Pitagorasa:
    Długość² = Szerokość² + Wysokość²

Przesuń kropki myszką!


B. Odległość punktu od prostej

To jest najkrótsza droga do “ściany”. Ta droga zawsze pada pod kątem prostym (prostopadle).

Wzór (wygląda strasznie, ale jest prosty):

d =
| Ax₀ + By₀ + C |
A² + B²
Góra (Licznik): Przepisujesz równanie prostej (A, B, C), ale zamiast x i y wstawiasz współrzędne punktu (x₀, y₀).
Dół (Mianownik): To Pitagoras z liczb stojących przy x i y (A i B).